Księga Daniela4

¹Ja, Nabuchodonozor, zażywałem spokoju w swoim domu i radości w swoim pałacu. ²Miałem widzenie we śnie, które mnie przeraziło. Zaniepokoiły mnie myśli na moim łożu i widziadła [powstałe] w mojej głowie. ³Toteż wydałem polecenie, by sprowadzono do mnie wszystkich mędrców babilońskich, żeby mi dali wyjaśnienie snu. ⁴Zjawili się więc tłumaczący sny, wróżbici, Chaldejczycy i astrologowie. Opowiedziałem im sen, ale nie mogli mi podać jego wyjaśnienia. ⁵W końcu przybył do mnie Daniel, któremu na imię według imienia mojego boga Belteszassar, a w którym mieszka duch świętych bogów. Opowiedziałem mu sen: ⁶Belteszassarze, przełożony tłumaczących sny! Wiem, że w tobie mieszka duch świętych bogów i że żadna tajemnica nie stanowi dla ciebie trudności. Oto mój sen, który widziałem; wyjaśnij mi go!

⁷W mojej głowie, na moim łożu, widziałem takie obrazy:

Patrzyłem, a oto –

drzewo w środku ziemi,

a jego wysokość ogromna.

⁸Drzewo wzrastało potężnie,

wysokością swą sięgało nieba,

widać je było aż po krańce ziemi.

⁹Liście jego były piękne, a owoce obfite,

dawało ono pożywienie wszystkim.

Pod nim szukały cienia dzikie zwierzęta,

na jego gałęziach mieszkały ptaki podniebne¹,

nim się żywiło wszelkie ciało.

¹⁰Patrzyłem, w moim łożu, na obrazy w moim umyśle, a oto Czuwający² i Święty³ zstępował z nieba. ¹¹Wołał on głośno i tak mówił:

Wyrąbcie drzewo i obetnijcie gałęzie,

otrząśnijcie liście i odrzućcie owoce!

Zwierzęta niech uciekają spod niego,

a ptaki z jego gałęzi!

¹²Lecz pień jego korzeni

pozostawcie w ziemi,

i to w okowach z żelaza i brązu,

wśród polnej zieleni.

Niech zwilża go rosa z nieba,

a trawę polną niechaj dzieli

ze zwierzętami!

¹³Jego ludzkie serce niech ulegnie odmianie,

a niech otrzyma serce zwierzęce;

siedem⁴ okresów niech nad nim przeminie!

¹⁴Według postanowienia Czuwających⁵ [taki jest] dekret, sprawa rozstrzygnięta przez Świętych⁶, aby wszyscy żyjący wiedzieli, że Najwyższy jest władcą nad królestwem ludzkim.

Może je dać, komu zechce,

może ustanowić nad nimi najniższego z ludzi.

¹⁵Taki jest sen, jaki widziałem, ja, król Nabuchodonozor. Teraz zaś, Belteszassarze, podaj mi jego znaczenie, bo wszyscy mędrcy z mojego kraju nie potrafili go wyjaśnić, ty zaś możesz, bo posiadasz ducha świętych bogów».

Daniel wyjaśnia sen

¹⁶Wówczas Daniel, który nosił imię Belteszassar, popadł na chwilę w stan oszołomienia, a jego myśli zaniepokoiły go. Król zaś odezwał się i rzekł: «Niech sen i jego wykład nie wprawiają ciebie w niepokój, Belteszassarze!» Belteszassar odpowiedział: «Panie mój, oby sen [odnosił się] do twoich wrogów, a jego wyjaśnienie do twoich przeciwników! ¹⁷Drzewem, które ujrzałeś, jak rosło i stało się potężne, tak że swą wysokością sięgało nieba i było widoczne na całej ziemi, ¹⁸którego liście były piękne, a owoce obfite, na którym było pożywienie dla wszystkich, pod którym przebywały dzikie zwierzęta i na którego gałęziach gnieździły się ptaki podniebne – ¹⁹jesteś ty, o królu. Wzrosłeś i stałeś się potężny, a wielkość twoja wzrastała i sięgała aż do nieba, panowanie zaś twoje aż po krańce świata. ²⁰To natomiast, że król widział Czuwającego⁷ i Świętego⁸ zstępującego z nieba i mówiącego: Wyrąbcie drzewo i zniszczcie je, tylko pień jego korzeni pozostawcie w ziemi, i to w żelaznych i brązowych okowach, wśród polnej zieleni; niech go zwilża rosa z nieba, niech dzieli los ze zwierzętami polnymi, aż upłynie nad nim siedem okresów – ²¹to jest wyjaśnienie, królu, i postanowienie Najwyższego, które dopełni się na królu, moim panu. ²²⁹ Wypędzą cię spośród ludzi i będziesz przebywał wśród dzikich zwierząt. Tak jak wołom będą ci dawać trawę do jedzenia, a rosa z nieba będzie cię zwilżać. Siedem okresów upłynie nad tobą, aż uznasz, że Najwyższy panuje nad królestwem ludzkim i powierza je, komu zechce. ²³To zaś, że wydano polecenie, by zostawić pień i korzenie, [oznacza, iż] pozostawią ci królestwo, gdy uznasz, że Niebo¹⁰ sprawuje władzę. ²⁴Dlatego, królu, przyjmij moją radę i okup swe grzechy uczynkami sprawiedliwymi, a swoje nieprawości miłosierdziem nad ubogimi; wtedy może twa pomyślność okaże się trwała».

Nabuchodonozor w odosobnieniu

²⁵Wszystko to spełniło się na królu Nabuchodonozorze. ²⁶Po upływie dwunastu miesięcy, gdy przechadzał się na tarasie królewskiego pałacu w Babilonie, ²⁷król odezwał się i powiedział: «Czy nie jest to wielki Babilon¹¹, który ja zbudowałem jako królewską siedzibę siłą mojej potęgi i chwałą mojego majestatu?» ²⁸Nim król wypowiedział swoje słowo, padł głos z nieba: «Otrzymujesz zapowiedź, królu Nabuchodonozorze! Panowanie cię odstąpiło; ²⁹zostaniesz wypędzony spośród ludzi. Będziesz mieszkał wśród dzikich zwierząt i będą ci dawać jak wołom trawę na pokarm. Siedem okresów upłynie nad tobą, aż uznasz, że Najwyższy panuje nad królestwem ludzkim». ³⁰Natychmiast wypełniła się zapowiedź na Nabuchodonozorze. Wypędzono go spośród ludzi, żywił się trawą jak woły, a rosa z nieba obmywała go. Włosy jego urosły niby [pióra] orła, paznokcie zaś jego jak [pazury] ptaka.

³¹«Gdy zaś upłynęły oznaczone dni, ja, Nabuchodonozor, podniosłem oczy ku niebu. Wtedy powrócił mi rozum

i wysławiałem Najwyższego,

wielbiłem i chwaliłem Żyjącego na wieki,

bo Jego władza jest władzą wieczną,

panowanie Jego z pokolenia na pokolenie.

³²Wszyscy mieszkańcy ziemi

nic nie znaczą¹²;

według swojej woli

postępuje On z niebieskimi zastępami.

Nie ma nikogo, kto by mógł powstrzymać Jego ramię

i kto by Mu powiedział: Co czynisz?¹³

³³W tej samej chwili powrócił mi rozum i na chwałę Jego panowania powrócił mój majestat i blask. Doradcy moi i możnowładcy odszukali mnie i przywrócili mi władzę królewską, i dano mi jeszcze większy zakres władzy.

³⁴Ja, Nabuchodonozor,

wychwalam teraz, wywyższam i wysławiam Króla nieba.

Bo wszystkie Jego dzieła są prawdą,

a drogi Jego – sprawiedliwością,

tych zaś, co postępują pysznie,

może On poniżyć».